ANCHORING EFFECT
Terim ilk olarak 1974’te Tversky ve Kahneman tarafından “Belirsizlik Altında Karar” (Judgment Under Uncertanty) makalesinde kullanılmıştır.
Sözlük tanımıyla, “Bir referans noktasının veya kararın sabitleme pozisyonunu değerlendirilmesinden kaynaklanan yargı üzerindeki herhangi bir etkidir.”
Özetle Çıpalama Etkisi, insanların karar verirken ilk eriştikleri bilgiye (Çıpa, Referans noktası) göre hareket etmelerini sağlayan bilişsel bir önyargıdır. Özellikle fiyat ve fayda gibi sayısal değerler içeren kararları etkiler.
Bağlama etkisi, bireyler bir referans noktası veya çerçeveye göre değerlendirme yaptığında mevcut olabilir. Bu nedenle yeni bir ürünün genel kalitesinin tüketici değerlendirmeleri, mevcut ürünlere ilişkin bilgilerinin sonucunda ortaya çıkar ve yeni ürüne kıyasla, daha iyi veya daha kötü kalitede denebilecek kararlardan etkilenebilir.
Bir örnekle, The Economist dergisinin abonelik ücretleri fiziksel dergi için yıllık 125$, dijital dergi yıllık 80$ iken, yeni bir kampanyaya göre kısa süreliğine fiziksel + dijital dergiler yıllık 125$’dır. Bu örnekte fiziksel dergi fiyatı referans noktası (çıpa) olmuştur. Okuyucuların fiziksel dergi fiyatına göre değerlendirme yapmaları sağlanarak satış yapılmaya çalışılmıştır.
